Akaryakıt fiyatlarındaki hızlı artış, Haziran 2021 ve Haziran 2025 fiyat panolarının yan yana getirilmesiyle çarpıcı bir tablo ortaya koydu. Dört yıl önce tek haneli fiyatlarla satılan benzin ve motorin, bugün 50 TL sınırını aşmış durumda. Ortaya çıkan artış oranları, enflasyonun günlük yaşama etkisini net biçimde gözler önüne seriyor.
BENZİNDE YÜZDE 1.200’ÜN ÜZERİNDE ARTIŞ
Verilere göre:
Haziran 2021 benzin fiyatı: 7,35 TL
Haziran 2025 benzin fiyatı: 51,91 TL
Bu, benzinde 44,56 TL’lik bir yükselişe işaret ediyor. Oransal olarak bakıldığında benzin fiyatı yaklaşık yüzde 606 artmış durumda. Başka bir deyişle, 2021’de 100 TL’ye benzin alan biri, 2025’te aynı miktar için 706 TL ödemek zorunda kalıyor.
MOTORİN FİYATLARINDA DAHA DA ÇARPICI ARTIŞ
Motorin fiyatlarındaki tablo daha sert:
Haziran 2021 motorin fiyatı: 3,95 TL
Haziran 2025 motorin fiyatı: 55,29 TL
Motorindeki artış 51,34 TL oldu. Bu da fiyatın yaklaşık yüzde 1.300 civarında arttığını gösteriyor. Dört yılda fiyatın yaklaşık 14 katına çıkması, özellikle taşımacılık ve gıda maliyetlerini doğrudan etkiledi.
ENFLASYON, DÖVİZ KURU VE VERGİLERİN ETKİSİ
Uzmanlar, bu artışın nedeninin sadece küresel petrol fiyatları olmadığını vurguluyor.
Döviz kurundaki artış
Yüksek enflasyon
Akaryakıttan alınan ÖTV ve KDV
Dağıtım ve lojistik maliyetlerindeki yükseliş
fiyatların bu seviyelere gelmesinde belirleyici rol oynadı. Akaryakıt, üretimden taşımaya birçok alanda temel girdi olduğundan, bu zamlar zincirleme olarak tüm fiyatlara yansıyor.
VATANDAŞIN YÜKÜ AĞIRLAŞIYOR
Dört yıllık tablo, satın alma gücündeki erimeyi de ortaya koyuyor. Ücret artışları aynı oranda gerçekleşmezken, akaryakıt gibi temel harcama kalemlerindeki yükseliş, hane bütçeleri üzerinde ciddi baskı yaratıyor.
Haziran 2021 – Haziran 2025 karşılaştırması, “Bu kadar zam neden geldi?” sorusunun yanıtını en net şekilde rakamlarla açıklıyor.
AVRUPA VE ABD’DE ARTAN FİYATLAR DAHA SINIRLI
Aynı dönem için uluslararası veriler, artışın Türkiye’ye kıyasla çok daha düşük kaldığını gösteriyor. Avrupa Birliği ortalamasında (vergiler dahil) Euro95 benzin fiyatı 28 Haziran 2021’de yaklaşık 1,51 €/L iken,
30 Haziran 2025’te 1,64 €/L’ye yükseldi; bu da yaklaşık %8,6 artış anlamına geliyor.
Dizelde ise AB ortalaması 1,36 €/L’den 1,56 €/L’ye çıktı; yani yaklaşık %14,6 artış gösterdi. ABD’de regular benzin perakende ortalaması 28 Haziran 2021’de 3,091 $/galon iken, 30 Haziran 2025’te 3,164 $/galon seviyesine yükseldi; artış yaklaşık %2,4 oldu.
Bu karşılaştırma, küresel enerji fiyatlarının etkisi olsa da Türkiye’deki %606 benzin ve %1.301 motorin zamlarının, dış etkenlerin yanı sıra yüksek enflasyon, döviz kuru geçişkenliği, vergi ve finansman baskısı gibi iç dinamiklerle de açıklanması gerektiğini gösteriyor.
